NÖROLOJİK REHABİLİTASYON

Nörolojik Rehabilitasyon Nedir ?

Periferik ve merkezi sinir sistemini etkileyen travmalarda ve  hastalıklarda uygulanan rehabilitasyon çeşididir. Travmalar, enfeksiyonlar, doğumsal problemler, hemipleji, medulla spinalis yaralanmaları gibi durumlarda nörolojik rehabilitasyon uygulanır. Nörolojik rehabilitasyonda birebir egzersiz çalışmaları hastanın mümkün olan en kısa sürede eski hayatına dönmesi için önemlidir. Nörolojik rehabilitasyonda Ekol fizyoterapi olarak ihtiyacınız olan tüm rehabilitasyon ekipmanlarını evinize kadar getirmekteyiz.

Hastanın değerlendirme seansından sonra hastalığa özel rehabilitasyon programı belirlenir ve hasta yakınları bilgilendirilir. Nörolojik rehabilitasyonda süreç genel oranda uzun olmasından dolayı hastanın gelişen fonksiyonlarını göz önüne alarak fizyoterapist uyguladığı nörolojik rehabilitasyon programında değişiklikler yapacaktır. Nörolojik rehabilitasyonda multidisipliner bir tedavi yaklaşımı benimsenmesi doktor, fizyoterapist gerekirse diyetisyen, hasta bakıcı ve ortez protez uzamanı sürekli işbirliği içinde çalışması önemlidir.

Nörolojik Rehabilitasyon Hangi Durum ve Hastalıklarda Uygulanır?

  • Dolaşım sistemi problemlerinde: Hemipleji (İnme),
  • Enfeksiyonlar: Menenjit, Ensefalitis, poliomyelit  ve omurilik enfeksiyonları,
  • Yapısal, travmatik ve nörömüsküler hastalıklar: Beyin ve medulla spinaliste oluşan tümorleri, nöropatiler, Myasthenia gravis ve Gullian-Barre gibi)
  • Dejeneratif hastalıklar: Parkinson, MS, ALS, Huntington Kore ve Alzheimer hastalığı gibi durumlarda nörolojik rehabilitasyon uygulanır.

NÖROLOJİK HASTAYA YAKLAŞIM

Tıbbın tüm dallarında hastalık tanısı için yeterli bir öykü ve iyi bir fizik muayenenin önemi tartışılamaz. Nörolojide ise bu konunun önemini özellikle vurgulamak gerekir, çünkü merkezi ve periferik sinir sistemin karmaşık fakat iyi bilinen anatomisi çok sayıda klinik sendromun tanımlanmasını ve bunlara yol açan  lezyonların lokalizasyonunu mümkün kılmıştır.  Bundan sonra lezyonun altında yatan nedene gidilebilir.  Nörolojik tanı bazan çok kolay olabilir, ama bazan da çok iyi bir uzmanlık ve deneyimi gerektirir.  Örneğin bir hasta fizyoterapistin odasına ellerinde para sayar tarzda titreme, öne eğik bir gövde ve küçük adımlarla girerse parkinsonizm tanısı anında konur.  Fakat söz konusu hastanın başka bir yakınmayla da gelebileceği göz önünde tutulmalıdır.  Bu nedenle de her hastaya bilinen hastalığının dışında da hızlı ve kısa bir rutin muayene yapmak çoğu zaman gereklidir.

Hastaya ilk olarak yakınması sorulur, daha sonra kronolojik bir öykü alınır.  Daha sonra da öz ve soy geçmişine ait bilgiler kaydedilir ve son olarak da düşünülen ön tanıya göre bir nörolojik muayene yapılır.   Burada belirtilen “düşünülen ön tanıya göre muayene” deneyimli nörologlar için geçerlidir.  Henüz uzmanlık eğitimini tamamlamamış müstakbel nörologların daima genel bir nörolojik muayene yapmaları şarttır.  Bu amaçla oldukça kısa ve öz bir muayene formu da hazırlanmıştır (tarayıcı nörolojik muayene, “screening neurological examination”).    Kuşkusuz ki her fizyoterapistin kendine göre alıştığı bir muayene sistemi vardır.  Yine de bir hastaya yarım saat veriliyorsa bu sürenin en az 20 dakikası öyküye ayrılmalıdır, çünkü bir hastalığın klinik tanısında öykünün katkısı %80 -90 dolaylarındadır.

Bundan sonra fizyoterapist kafasında iyi bir ayırıcı yaparak düşündüğü tanıyı yazmalıdır, emin değilse sonuna bir soru işareti koyabilir.  Birden çok tanı düşünüyorsa bunları olasılık sırasına göre alt alta dizmelidir.  Tek bir tanı insanı iyi bir fizyoterapist yapmayacağı gibi çok sayıda tanı yazmak da kötü bir fizyoterapist olduğunu göstermez.  Eğer nörolojik bir hastalık düşünülmüyorsa bu da tanı bölümünde belirtilmelidir.  İyi bir tanı koymak için bir nörolog sinir sisteminin anatomisi, fizyolojisi ve biyokimyası kadar nörolojik hastalıkların klinik özellikleri ve patolojisini de bilmek zorundadır.

Nörolojik Rehabilitasyon da Muayene

Yüksek Kortikal Fonksiyonlar

  • Oryantasyon
  • Hafıza
  • Konuşma

Kranial Sinirler

  • Olfactorius: koku duyusu testi yapılır. Koku duyusu kaybı: anosmia
  • Opticus: Işık Refleksi,  Görme Keskinliği,  Görme Alanı,  Göz Basıncı (kafa iç basıncına, arter ve venlere)
  • Oculomotorius (myosis, göz kaslarının hareketi)
  • Trochlearis (m. obliquus superior(merdiven inmede zorluk))
  • Trigeminus
  • Opthalmicus
  • Maxillaris
  • Mandibularis
  • Abducens ( m. rectus lateralis) (lateral bakışta felç)
  • Facialis : Mimik kasları
  • Chorda Tympani (dilin2/3 üst kısmını tat duyusunu alır.)
  • Vestibulocochleris (diapazon)
  • Glossopharygeus
  • tükrük bezleri (glandula parotideus)
  • Vagus : Yutma, yutkunma güçlüğü
  • Accesorius
  • trapezius
  • sternocleidomastoideus
  • Hypoglossus

Nörolojik Rehabilitasyonda Motor Muayene

Kas Tonusu ( hafif 1 / kontraksiyon daha belirgin 2 / yerçekimi 3 / kuvvete karşı koyma 4 / tam 5 )

Nörolojik Rehabilitasyon da DTR

Biceps ( C5-C6)

Trices (C6-C7)

Brakioradial (C5-C6)

Parmak ( C8)

Patella (L2-L4)

Aşil (S1)

Nörolojik Rehabilitasyon da Primitif Refleksler

  • Emme
  • Kavrama
  • Palmomental
  • Glabella

Nörolojik Rehabilitasyon da Duyu Muayenesi

  • hafif dokunma
  • ağrı ısı
  • iki nokta ayırımı
  • proprioception
  • vibrasyon

Nörolojik Rehabilitasyon da Serebellar Muayene

  • Tremor
  • Postür Kontrolü
  • Alterne hareketler
  • Dismetri (hedefi şaşırıyo)
  • Dysdiadokokinezis (ardışık hareketleri şaşırma)
  • Yürüyüş
  • Diz topuk testi

Nörolojik Rehabilitasyon da Extrapiramidal Sistem Muayenesi

  • bradikinezi

Komadaki hastanın muayenesi

  • sistemik değerlendirme
  • şuurun değerlendirilmesi
  • solunum paterni
  • meningeal irritasyon
  • pupiller
  • göz hareketleri
  • motor muayene
HEMEN ARA